Sut Mae’n Gweithio
Esboniad cam wrth gam o sut mae’r system bresennol yn gweithredu, a sut mae’r fframwaith arfaethedig yn adeiladu arni.
Y Strwythur Presennol
Mae’r system bresennol wedi’i chynllunio i sicrhau parhad.
Mae canlyniadau etholiadau yn parhau’n ddilys waeth faint o bobl sy’n pleidleisio. Mae hyn yn golygu bod cynrychiolaeth yn cael ei sefydlu, bod llywodraeth yn gallu parhau, a bod penderfyniadau yn dal i gael eu gwneud.
Mae cyfranogiad yn effeithio ar bwy sy’n ennill, ond nid ar a fydd canlyniad yn cael ei gynhyrchu.
Diagram yn dangos sut mae’r system etholiadol bresennol yn gweithio.
Cliciwch ar y diagram i agor y fersiwn maint llawn.
Y Mecanwaith Arfaethedig
Mae’r fframwaith arfaethedig yn cadw’r system bresennol yn ei lle.
Mae etholiadau yn dal i benderfynu pwy sy’n dal swydd. Mae cynrychiolwyr yn dal i gymryd eu swydd ar unwaith. Nid yw unrhyw ganlyniad yn cael ei ganslo na’i ohirio.
Pan fo’r nifer sy’n pleidleisio yn eithriadol o isel, mae’r mandad yn dod yn un dros dro ac mae’n rhaid ei ddatrys drwy bleidlais gadarnhau unwaith yn unig o fewn dwy flynedd.
Mae’r bleidlais gadarnhau yn gofyn un cwestiwn:
A ydych yn cadarnhau’r cynrychiolydd presennol?
Ydw → mae’r mandad yn dod yn llawn ac yn derfynol.
Nac ydw → caiff is-etholiad ei sbarduno.
Nid yw is-etholiad yn digwydd yn awtomatig. Dim ond os caiff y cadarnhad ei wrthod y mae hynny’n dilyn.
Diagram yn dangos sut mae’r fframwaith arfaethedig yn gweithredu.
Cliciwch ar y diagram i agor y fersiwn maint llawn.
Mae eglurder yn allweddol.
Daw cyfranogiad drwy ddealltwriaeth.